Hogere vervangingswaarden van compost- en digestaatproducten

Het begin van het jaar is een goed moment om stil te staan bij de intrinsieke waarde van de diverse composten en digestaten. Om de gebruikers bewust te maken van de bemestende en bodemverbeterende waarde van deze producten, berekent Vlaco jaarlijks de ‘vervangingswaarde’ (in €/ton). Dit is een berekening op basis van enerzijds de werkzame nutriënt- en de effectieve koolstofinhoud van deze eindproducten en anderzijds de basisprijzen van klassieke - vaak minder duurzame - bronnen van nutriënten en organische stof (zoals kunstmest en stro). Deze basisprijzen worden jaarlijks geüpdatet op basis van diverse Europese agrarische prijsindices voor de maand januari. Hiermee wordt de berekening van de vervangingswaarden geactualiseerd. Deze is begin februari gepubliceerd.

In onderstaande tabel worden de vervangingswaarden voor 2025 weergegeven van de belangrijkste eindproducten van biologische verwerking, op basis van een range (25% - 75% percentiel) van agronomische parameterwaarden per type eindproduct. Bij wijze van vergelijking werd dezelfde berekening ook gemaakt voor enkele mestproducten (zie onderaan in tabel). In de eerste twee kolommen worden de vervangingswaarden voor organische stof en nutriënten apart berekend. In de gele kolom worden ze opgeteld: dit geeft de intrinsieke of vervangingswaarde van elk product weer als prijsvork (€/ton). 

Wat opvalt is dat de vervangingswaarde voor zowat alle producten) gestegen is in 2025. Dit is te wijten aan (voornamelijk) de hogere waardering van de organische stof. De prijzen voor (minerale) NPK zijn weinig veranderd tussen begin 2025 en begin 2024 waardoor de nutriëntgerelateerde waarde nauwelijks wijzigde. De vervangingswaarde ligt begin 2025 nog altijd lager dan in 2023, zie Figuur 2:

Door de aardgascrisis waren in 2023 immers de prijzen van stikstof en andere minerale nutriënten, flink toegenomen. Het protocol dat de precieze berekening en gebruikte data toelicht, is hier te vinden. 

Op de individuele analyserapporten berekent Vlaco met dezelfde berekeningsmethode de vervangingswaarde van het bemonsterde compost- of digestaatproduct. De producent kan deze info gebruiken in communicatie om te wijzen op de inherente waarde van de eindproducten.